Για γονείς

Εισαγωγικό

Τα Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Ομιλίας αποτελούν ένα μοντέλο τυπικής ανάπτυξης. Γνωρίζοντας όμως την προσωπικότητα και την μοναδικότητα του κάθε παιδιού δικαιολογούμε την έως ένα βαθμό απόκλιση από αυτά. Εάν όμως παρατηρήσετε κάτι ανησυχητικό στην ανάπτυξή του, επικοινωνήστε με τον παιδίατρό σας.

Πότε να απευθυνθώ σε κάποιον ειδικό

• Αν δεν κατανοεί αυτό που του λέτε, δεν αντιδρά κατάλληλα στις οδηγίες που του δίνετε ή δεν ανταποκρίνεται στις προσπάθειες που κάνετε για να επικοινωνήσετε μαζί του
• Αν η άρθρωσή του δεν έχει ακρίβεια και ορισμένες φορές ακούγεται σαν να «μασάει» τις λέξεις
• Αν δεν δείχνει σημεία επικοινωνίας με το περιβάλλον και δεν αντιδρά σε ήχους
• Αν κάνει στερεοτυπικές, μονότονες και επαναλαμβανόμενες κινήσεις με το σώμα, τα άκρα ή το κεφάλι
• Αν ασχολείται με ιδιόρρυθμο τρόπο με τα αντικείμενα (περίεργη χρήση αντικειμένων)
• Αν η ομιλία του δεν είναι σχετική με τις ερωτήσεις που του κάνετε ή με την συζήτηση
• Αν δυσκολεύεται να ξεκινήσει να μιλά, κολλάει στον πρώτο ήχο της λέξης ή επαναλαμβάνει πολλές φορές κάποια συλλαβή

Αν υπάρχουν συμπεριφορικές δυσκολίες όπως:

• Υπερκινητικότητα
• Διάσπαση προσοχής
• Μειωμένο εύρος προσοχής
• Έλλειψη βλεμματικής επαφής
• Αποστασιοποίηση από συνομήλικους
• Αντίσταση στην αλλαγή συνηθειών ή του περιβάλλοντος
• Μεγάλα έντονα νευρικά ξεσπάσματα

Εφ’ όσον οι γονείς υποψιάζονται πως το παιδί έχει κάποια δυσκολία στην εξέλιξη του λόγου του μπορούν να απευθυνθούν σε:

• Ιδιώτες λογοθεραπευτές
• Ιδιωτικά κέντρα που έχουν διεπιστημονική ομάδα
• Δημόσιους φορείς για καλυψη της δαπανης για ειδικές θεραπείες:
  • Κρατικά ή Πανεπιστημιακά Νοσοκομεία
  • Κέντρα Παιδοψυχικής Υγεινής Ε.Ο.Π.Υ.Υ.
  • Κέντρα Ψυχικής Υγείας – Ιατροπαιδαγωγικά Κέντρα δημόσια ή εποπτευόμενα από Δημόσιο Φορέα.

Η χορήγηση συνεδριών είναι το ανώτερο έως και ένα έτος. Μετά της λήξη των συνεδριών, αν συνεχίζουν να υπάρχουν δυσκολίες, μπορεί να ξαναπεράσει το παιδί από επιτροπή και αναλόγως να πάρει έγκριση για δεύτερη φορά.

Ασφαλιστική Κάλυψη
(Ενιαίος Κανονισμός Παροχών Υγείας και Άρθρο 17 – Απόδοση Δαπάνης)

Τα ασφαλιστικά ταμεία δικαιολογούν συνεδρίες λογοθεραπείας, εφόσον οι ενδιαφερόμενοι αξιολογηθούν από τις αρμόδιες επιτροπές. Στη συνέχεια ο ασφαλισμένος θα καταθέσει τις αποδείξεις του λογοθεραπευτή στο ταμείο του προκειμένου να του αποδοθεί η δαπάνη για το ποσό που έχει εγκριθεί. Πιθανές αλλαγές στο σύστημα ασφάλισης μπορεί να επηρεάσουν τη μέχρι τώρα τακτική και οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να ενημερώνονται από τις αρμόδιες υπηρεσίες.

Δραστηριότητες που ενισχύουν την ανάπτυξη του λόγου και της ομιλίας:

• Δώστε χρόνο στο παιδί σας να δείτε τι το ενδιαφέρει και πριν του μιλήσετε εξασφαλίστε την προσοχή του
• Δώστε του ευκαιρίες για επικοινωνία και χρόνο για να απαντήσει, βάζοντας έτσι τις βάσεις για τις αρχές της συζήτησης
• Χρησιμοποιείστε καθαρή ομιλία και μην κοροϊδεύετε ή επαναλαμβάνετε τις λανθασμένες εκφορές
• Χρησιμοποιείστε πλούσιο, σε λεξιλόγιο και σύνταξη λόγο καθώς κάνετε διάφορες δραστηριότητες π.χ. μπάνιο, ντύσιμο, τάισμα, βόλτα στο πάρκο
• Επεκτείνετε το λόγο του παιδιού από μία λέξη σε δύο ή τρεις π.χ. το παιδί λέει «κούκλα», εσείς λέτε «μια όμορφη κούκλα»
• Εμπλουτίστε το λεξιλόγιό του με βάση τις ήδη υπάρχουσες γνώσεις του π.χ. «Ας πάμε να αγοράσουμε μήλα. Τα μήλα είναι φρούτα και τα παίρνουμε από το μανάβικο. Τα πορτοκάλια και οι μπανάνες είναι κι αυτά φρούτα.»
• Διαβάστε παραμύθια και άλλα βιβλία στο παιδί και κάντε ερωτήσεις εναλλάξ με το παιδί ή ζητήστε του να μαντέψει τη συνέχεια της ιστορίας.
• Μάθετε στο παιδί μικρά τραγουδάκια ξεκινώντας από απλά δίστιχα με ρυθμό π.χ. πάει ο λαγός να πιει νερό.
• Παίξτε με παιχνίδια που ενισχύουν το λεξιλόγιο όπως το παιχνίδι με τις κατηγορίες «πρόσωπο- ζώο- φυτό- πράγμα»...
• Βοηθήστε το παιδί να καταλάβει και να μάθει να κάνει ερωτήσεις.
• Ενθαρρύνετέ το να ζητάει εξηγήσεις όταν δεν καταλαβαίνει μια λέξη
• Μιλήστε για χρονικές και χωρικές σχέσεις (π.χ. πριν, μετά, πάνω, κάτω...)
• Δείξτε πράγματα που ναι ίδια ή διαφορετικά (ενσωματώστε τις έννοιες αυτές στο παιχνίδι π.χ. ψηλό ζώο- κοντό ζώο)
• Δουλέψτε την ομαδοποίηση (π.χ. φρούτα με φρούτα...)
• Δραστηριότητες: ποιο δεν ταιριάζει και γιατί.
• Παιχνίδι ρόλων: στο μανάβη, στο κομμωτήριο, στο γιατρό...
• Δραματοποιήστε παιδικά παραμύθια και διατηρείστε τη μελωδικότητα της φωνής σας, διάλογοι με κούκλες.
• Ζητήστε τη γνώμη του σε θέματα όπως: τι χρειάζεστε από το σούπερ μάρκετ, τι δώρο θα άρεσε στον ξάδερφό του κλπ.
• Φροντίστε να μη φαίνεται ότι το διορθώνετε αλλά καθοδηγείστε τις απαντήσεις του συντακτικά επαναλαμβάνοντας τη φράση με τον κατάλληλο τρόπο.